ΗΠΑ: Πιθανά σενάρια σε περίπτωση επίθεσης στο Ιράν
Οι Ηνωμένες Πολιτείες φαίνεται έτοιμες να προχωρήσουν σε στρατιωτική δράση κατά του Ιράν, με τον Ντόναλντ Τραμπ να θέτει αυστηρούς όρους στην Τεχεράνη. Η παρουσία του αμερικανικού πολεμικού πλοίου Abraham Lincoln στον Αραβικό Κόλπο έχει εντείνει τις ανησυχίες σχετικά με τις επόμενες κινήσεις των ΗΠΑ.
Προειδοποιήσεις και στρατηγικές κινήσεις
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι «ο χρόνος τελειώνει» για το Ιράν, αναφερόμενος στην ανάγκη για διαπραγματεύσεις σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα. Μιλώντας για μια «τεράστια αρμάδα» που κατευθύνεται προς το Ιράν, ο πρόεδρος των ΗΠΑ υπογράμμισε τη δύναμη και την αποφασιστικότητα των αμερικανικών δυνάμεων.
Αν δεν υπάρξει συμφωνία με την Τεχεράνη, και εφόσον ο Τραμπ δώσει την εντολή για επίθεση, τα σενάρια που προκύπτουν είναι επτά. Οι αμερικανικές δυνάμεις θα μπορούσαν να στοχεύσουν σε στρατιωτικές βάσεις των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) και της παραστρατιωτικής μονάδας Μπασίτζ Βασίτζ, εστιάζοντας σε εγκαταστάσεις βαλλιστικών πυραύλων και στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Πιθανά σενάρια και συνέπειες
Ένα αισιόδοξο σενάριο θα μπορούσε να περιλαμβάνει την ανατροπή του ήδη αδύναμου καθεστώτος και τη μετάβαση της χώρας σε δημοκρατία. Ωστόσο, η εμπειρία από χώρες όπως το Ιράκ και η Λιβύη δείχνει ότι οι στρατιωτικές παρεμβάσεις της Δύσης σπάνια οδηγούν σε ομαλές πολιτικές μεταβάσεις.
Ένα άλλο πιθανό σενάριο, γνωστό και ως «μοντέλο Βενεζουέλας», θα μπορούσε να περιλαμβάνει μια γρήγορη και ισχυρή αμερικανική δράση, διατηρώντας ωστόσο το καθεστώς στη θέση του, αλλά με περιορισμένες πολιτικές. Αυτό θα σήμαινε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία θα επιβίωνε, ικανοποιώντας ελάχιστους Ιρανούς, ενώ θα περιοριζόταν η υποστήριξή της σε ένοπλες οργανώσεις στη Μέση Ανατολή.
Ωστόσο, η ηγεσία της Ισλαμικής Δημοκρατίας έχει αποδείξει την αντίστασή της στην αλλαγή εδώ και 47 χρόνια. Η πιθανότητα μιας πολιτικής μεταστροφής φαίνεται αδύνατη, καθώς το βαθύ κράτος ασφαλείας παραμένει ισχυρό και προσηλωμένο στη διατήρηση της εξουσίας.
Αντιδράσεις του Ιράν
Το Ιράν έχει προειδοποιήσει ότι θα αντιδράσει σε οποιαδήποτε αμερικανική επίθεση, δηλώνοντας ότι «είναι με το δάχτυλο στη σκανδάλη». Παρά την αδυναμία του να αντισταθεί στην αμερικανική στρατιωτική ισχύ, το Ιράν διαθέτει βαλλιστικούς πυραύλους και drones, πολλά από τα οποία βρίσκονται σε κρυφά σημεία ή σε ορεινές περιοχές.
Οι αμερικανικές βάσεις στον Κόλπο, όπως αυτές στο Μπαχρέιν και το Κατάρ, καθώς και οι υποδομές συμμάχων όπως η Ιορδανία, θα βρίσκονταν σε κίνδυνο. Το πλήγμα στην Saudi Aramco το 2019 ανέδειξε την ευπάθεια της περιοχής απέναντι σε ιρανικούς πυραύλους.
Η πιθανότητα να στήσει το Ιράν ναρκοπέδια στη θάλασσα αποτελεί μια σοβαρή απειλή για την παγκόσμια ναυτιλία και τις τιμές του πετρελαίου. Τα Στενά του Ορμούζ, το στρατηγικό πέρασμα μεταξύ Ιράν και Ομάν, είναι κρίσιμο σημείο μέσω του οποίου περνά το 20% των εξαγωγών LNG και περίπου 20–25% του πετρελαίου παγκοσμίως.
Η εκπαίδευση των ναυτικών πληρωμάτων του Ιράν έχει επικεντρωθεί σε αντισυμβατικό πόλεμο, αναζητώντας τρόπους να ξεπεράσουν τα τεχνικά πλεονεκτήματα του Πέμπτου Στόλου του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ. Ένα πλήγμα που θα μπορούσε να βυθίσει αμερικανικό πλοίο και να αιχμαλωτίσει μέλη του πληρώματος θα αποτελούσε μεγάλη ταπείνωση για τις ΗΠΑ, αν και θεωρείται απίθανο.
