Σημαντικά αρχαιολογικά ευρήματα στη Ραφήνα αποκαλύπτουν 5.000 χρόνια ιστορίας
Στις όχθες του ρέματος της Ραφήνας, μια σωστική ανασκαφή έχει φέρει στο φως έναν εντυπωσιακό πίθο-τάφο, ο οποίος μοιάζει να «ανοίγει» ένα παράθυρο σε μια εποχή 5.000 ετών. Το μνημείο, ύψους 1,74 μέτρων, είναι σφραγισμένο με προσεγμένη λιθοδομή και ψευδόθυρα, και στο εσωτερικό του βρέθηκαν τα οστά δύο ανθρώπων, τοποθετημένα πάνω σε ένα στρώμα από άμμο και βοτσαλάκια, μαζί με κτερίσματα όπως μια χάλκινη λαβίδα, αιχμές οψιανού και διάφορα αγγεία.
Ανακαλύψεις που αποκαλύπτουν ταφικά έθιμα
Το στόμιο του πίθου σφραγιζόταν από έναν ισχυρό ημικυκλικό τοίχο κατασκευασμένο από ποταμίσιες κροκάλες. Δύο μεγάλοι λίθοι, με μικρότερους πλακοειδείς ανάμεσά τους, σχημάτιζαν ψευδόθυρα προς το εσωτερικό του αγγείου, που περιλάμβανε παραστάδες και κατώφλι. Τα οστά των δύο ανθρώπων καλύπτονταν από μεγάλους λίθους που σχεδόν καταλάμβαναν όλο τον διαθέσιμο χώρο. Τα κτερίσματα περιλαμβάνουν επίσης μια ωοειδή πλακοειδή λίθο (τράπεζα), αιχμές οψιανού και αγγεία, στοιχεία που μαρτυρούν την ιδιαίτερη φροντίδα που δόθηκε στη διαμόρφωση του μνημείου και τον σεβασμό προς τους νεκρούς.
Πολύτιμα στοιχεία για την κοινωνική οργάνωση
Αυτή η απομονωμένη ταφή, αν και υπάρχουν οργανωμένα νεκροταφεία της ίδιας περιόδου σε περιοχές όπως το Τσέπι και το Μάτι Μαραθώνα, καθώς και στον Άγιο Κοσμά Ελληνικού και τα Αστέρια Γλυφάδας, προσφέρει πολύτιμα στοιχεία για την ποικιλία των ταφικών εθίμων της 3ης χιλιετίας στην Αττική. Παράλληλα, αναδεικνύει τις κυκλαδικές και ανατολικές επιρροές που υπήρχαν εκείνη την εποχή.
Σε κοντινή απόσταση, περίπου 2 μέτρα νοτιοανατολικά του πίθου, εντοπίστηκε ένας μεγάλος κυκλικός λάκκος με ίχνη καύσης και μακρόχρονη χρήση. Στο άνω τμήμα του βρέθηκε βουκράνιο, κεραμική και χάλκινα νομίσματα από ιστορικούς χρόνους, ενώ κοντά στον πυθμένα αποκαλύφθηκαν σκελετός ιπποειδούς και οστά μικρότερων ζώων. Οι αρχαιολογικές μελέτες, σε συνδυασμό με ζωοαρχαιολογικές και αναλύσεις φυσικών επιστημών, αναμένονται να ρίξουν φως σε πιθανές τελετουργικές πρακτικές που σχετίζονται με θυσίες ζώων, καθώς και στη διαχρονική ιερότητα του χώρου.
Εβδομήντα πέντε χρόνια μετά την ανακάλυψη των οικισμών της Πρώιμης Εποχής του Χαλκού από τον Δημήτριο Θεοχάρη στην περιοχή του παλαιού λιμένα και τη χερσόνησο του Ασκηταριού, τα πρόσφατα ευρήματα στις όχθες του ρέματος προσφέρουν νέα δεδομένα για την κοινωνική οργάνωση και τις μεταθανάτιες αντιλήψεις των κοινοτήτων της Ραφήνας.
