Η κατάργηση της προίκας και η απονομιμοποίηση της πατριαρχίας στον γάμο
Σαν σήμερα, το 1983, η Ελλάδα έκανε ένα αποφασιστικό βήμα προς την ισότητα των φύλων, με μια από τις πιο σημαντικές μεταρρυθμίσεις της μεταπολίτευσης. Η αλλαγή στο οικογενειακό δίκαιο δεν ήταν απλώς μια νομική διαδικασία, αλλά μια βαθιά τομή που επηρέασε τη ζωή των γυναικών και την κοινωνία στο σύνολό της.
Από την «πατρική εξουσία» στη «γονική μέριμνα»
Με την ψήφο του Ν. 1329/1983, το κράτος αναγνώρισε ότι ο γάμος δεν πρέπει να είναι ιεραρχικός. Η αντικατάσταση της «πατρικής εξουσίας» από τη «γονική μέριμνα» σηματοδότησε μια νέα εποχή, όπου η οικογένεια επικεντρώνεται στα παιδιά. Τα παιδιά αναγνωρίζονται ως πρόσωπα με δικαιώματα και οι γονείς έχουν κοινή ευθύνη στην ανατροφή τους.
Αυτή η αλλαγή δεν ήταν μόνο νομική, αλλά και πολιτική, καθώς αποδόμησε τη νομική κανονικότητα που κρατούσε τις γυναίκες σε ρόλο βοηθητικό. Η μητέρα πλέον δεν ήταν ο «δεύτερος» γονιός, αλλά είχε ίσο λόγο στις αποφάσεις που αφορούσαν την οικογένεια.
Ισότητα στον συζυγικό βίο
Ο Αστικός Κώδικας καθόρισε ρητά ότι «οι σύζυγοι αποφασίζουν από κοινού για κάθε θέμα του συζυγικού βίου». Αυτή η διατύπωση άλλαξε ριζικά τη ζωή των γυναικών, οι οποίες πλέον δεν χρειαζόταν να ζητούν άδεια για τις καθημερινές τους επιλογές. Ο νόμος σταμάτησε να νομιμοποιεί την πατριαρχία και αναγνώρισε την ισότητα ως θεμέλιο του γάμου.
Η κατάργηση της προίκας και η οικονομική ανεξαρτησία
Η κατάργηση της προίκας το 1983 αποτέλεσε μια σημαντική ρήξη με την πατριαρχική δομή. Για χρόνια, η προίκα λειτουργούσε ως μηχανισμός οικονομικής πίεσης, μετατρέποντας τον γάμο σε εμπορική συναλλαγή. Η μεταρρύθμιση αυτή έθεσε τέλος στην αξιολόγηση των γυναικών με όρους περιουσίας και έδωσε τη δυνατότητα για ισότητα εντός της οικογένειας.
Η γυναίκα πλέον δεν ήταν αντικείμενο μεταβίβασης κεφαλαίου, αλλά άτομο με δικαιώματα και αυτονομία. Με τη νομική αυτή τομή, η ισότητα των φύλων εντός της οικογένειας έγινε πραγματικότητα.
Το όνομα και η κοινωνική παρουσία
Ένας άλλος σημαντικός τομέας που άλλαξε ήταν η κατοχύρωση του επωνύμου. Με τον νέο νόμο, οι γυναίκες δεν υποχρεώνονταν να αλλάξουν το όνομά τους με τον γάμο, διατηρώντας την προσωπική τους ταυτότητα. Αυτό είχε θετικές επιπτώσεις στην κοινωνική τους παρουσία και στην επαγγελματική τους ζωή.
Η μεταρρύθμιση του 1983 δεν ήταν απλώς μια νομική αλλαγή, αλλά μια επανάσταση που έθεσε τα θεμέλια για μια πιο δίκαιη και ισότιμη κοινωνία. Η Ελλάδα, με αυτές τις αλλαγές, έστειλε ένα ισχυρό μήνυμα για την ισότητα των φύλων και τα δικαιώματα των γυναικών.
